دانلود پایان نامه ارشد ادبیات : موسيقي شعر در غزليّات سنايي

دانلود پایان نامه ارشد ادبیات : موسيقي شعر در غزليّات سنايي

تعداد صفحات: 290

فرمت فایل: ورد

دسته بندی:

قیمت: 6000 تومان

تعداد نمایش: 420 نمایش

ارسال توسط:

تاریخ ارسال: 19 سپتامبر 2016

به روز رسانی در: 19 سپتامبر 2016

خرید این محصول:

پس از پرداخت لینک دانلود برای شما نمایش داده می شود.

6000 تومان – خرید

دانلود پایان نامه ارشد ادبیات : موسيقي شعر در غزليّات سنايي

 

 

موسيقی شعر

 

شعر : رستاخيز كلمات

« بسياري از قدما ، در تعريف شعر فقط صورت را در نظر گرفته اند و گفته اند : ” شعر کلامي است موزون و مقفّي ” . امّا هر سخن موزون و مقفّي ، شعر نيست ؛ مثلاً اگر کسي کتابي در طب ، يا رياضي يا اخلاق يا جز اين ها را به صورت موزون و مقفّي، در آورد شعر نسروده بلکه نظم ساخته است ، …  اگر وزن و قافيه را از آن بگيريم با نثر تفاوتي نخواهد داشت.

امّا منطقيان شعر را سخني خيال انگيز دانسته اند که در نفوس تأثير کند و شور و حالي برانگيزد . چنين سخني اگر وزن و قافيه هم نداشته باشد جوهر شعري دارد » ( وحيد يان كاميار ، 1374 : 1 ) .

شفيعي کد کني معتقد است : « شعر تجلّي موسيقايي زبان است » (شفيعي كدكني ، 1386 : 389 ) . او هم چنين بيان مي دارد « شعر حادثه اي است که در زبان رخ مي دهد و در حقيقت، گوينده ي شعر، با شعر خود، عملي در زبان، انجام مي دهد که خواننده، ميان زبان شعري او، و زبان روزمره و عادي ـ يا به قول ساختگرايان چک : زبان اتوماتيکي ـ  تمايزي احساس مي کند » ( همان . 3 ) . « شعر در حقيقت چيزي نيست جز شکستن نرم زبان عادي و منطقي » ( همان . 240 ) .

« يکي از صورتگرايان روسي ، شعر را ” رستاخيز کلمه ها ” خوانده است » ( همان . 5 ) .

منشأ پيدايش شعر از نظر ارسطو يكي محاكا‎ت و تقليد است و ديگري ذوق وزن و آهنگ »    ( ارسطو ، 1343 : 29 ) . درباره ي تأثير شعر كه افلاطون آن را مايه ي تضعيف عقل و تهييج عواطف مي دانست و از اين رو مضر مي شمرد ارسطو معتقد بود كه شعر با تهييج عواطف انسان روح وي را از عواطف ناپسند تطهير مي كند بنابراين نمي توان اين تهييج را مضر شمرد ( زرّين كوب ، 1371 : 67 ) .

در مورد ارتباط شعر با عالم واقع گفته اند : « شعر عالم واقع است كه از دريچه ي افكار و احوال شاعر جلوه مي كند . احوال و افكار شاعر به مثابه ي شيشه ي رنگيني است كه شعاع آفتاب را عبور مي دهد و رنگ و گونه ي خود را بدان  مي بخشد » ( زرّين كوب ، 1353 : 331 ) .

نظامي عروضي معتقد است كه شاعر به وسيله ي شعرش معني كوچك را بزرگ و معني بزرگ را كوچك نشان مي دهد و زشت را لباس زيبا و و زيبا را لباسي زشت مي پوشاند ( نظامي عروضي ، 1374 :42 ) .

 

موسيقي

« موسيقي يكي از عناصر سازنده ي شعر است كه كلام را برجسته مي سازد و سبب تمايز زبان نظم از نثر مي گردد » (  فيّاض منش ، 1384 : 163 ) .

« موسيقي شعر ، نتيجه ي توازن ها و تناسب هايي است که عناصر آوايي و صوتي             تشکيل دهنده ي كوچكترين واحد شعر اعم از مصراع ، بيت يا بند در محور همنشيني زبان پديد    مي آورد . در راستاي چگونگي ايجاد توازن ها و تناسب ها، موسيقي شعر به انواع مختلفي تقسيم  مي شود. بعضي از انواع شناخته شده ي آن را شفيعي کدکني تحت عناوين ” موسيقي بيروني، موسيقي کناري ، موسيقي دروني و موسيقي معنوي ” معرفي مي کند » ( صهبا ،  1383 : 105 ) .

موسيقي نوعي بيان عواطف بشري است و موسيقي وسيله اي است كه آدمي براي رهايي از مشكلات و بيان كردن عواطفي كه به لفظ و حركت از عهده ي آن بر نمي آيد از آن  استفاده مي كند ( باطبي ، 1385 : 34 و 35 ) .

موسيقي از نظر تأثير ، بر سه نوع تقسيم مي شود :

اول موسيقي نشاط انگيز ،  دوم موسيقي احساس انگيز و سوم موسيقي خيال انگيز .

موسيقي طبيعي نزد انسان آن است كه عملاً يكي از اين سه تأثير را ايجاد كند، موسيقي هايي كه تأثيرشان بيش تر عموميّت داشته باشد طبيعي ترند ( همان . 40 ) .

 

پيوند شعر و موسيقي

« شعر در حقيقت موسيقي کلمه ها و لفظ هاست و غنا موسيقي الحان و آهنگ ها » (شفيعي كدكني ، 1386 : 44 ) .

 

انواع موسيقي شعر

1- موسيقي بيروني : وزن عروضي ؛

2- موسيقي کناري : قافيه و رديف و آنچه در حکم آن هاست از قبيل برخي از تکرار ها ؛

3- موسيقي دروني  : مجموعه ي هماهنگي هايي که از طريق وحدت يا تضاد صامت هاو مصوّت هاي کلمات يک شعر پديد مي آيد و انواع جناس ها ، برخي تكرار ها و اعنات از جلوه هاي آن است ؛

4 – موسيقي معنوي : همه ي  ارتباط هاي پنهاني عناصر يک مصرع که از رهگذر انواع    تضاد ها و طباق ها و تقابل ها پديد مي آيد ( همان . 391 –  393 ) .

 

عروض

عروض درلغت به معني راه دشوار و نيز به معني چوبي است که خيمه را بر پا دارد و در اصطلاح ميزان و ترازوي کلام منظوم است .

« عروض در لغت به معاني مختلفي است از جمله : 1- چوبي که خيمه را به آن برپا مي دارند. 2- ماده شتر سرکش و رياضت يافته. 3- راهي در دامنه ي کوه که در تنگنا باشد و … و در اصطلاح علمي است که از آهنگ هاي متنوّ ع شعر فارسي بحث مي کند » (بهزادی اندوهجردي ، 1381 : 4 ) .

تعاريف ديگري نيز از عروض وجود دارد از جمله : « عروض علم يا فن سنجيدن شعر و كلام منظوم با افاعيل عروضي و پيدا كردن اوزان شعر بر پايه ي آن افاعيل است » ( ماهيار ، 1387 : 13 ) .

 

 

بيت

« بيت در لغت خانه را گويند و در اصطلاح عروضيان کمترين مقدار از شعر است که چون شاعر از نظم آن فارغ شد و بر آخر آن وقف کرد ديگري مثل آن آغاز کند و حروف آخر را در هر بيت بر همان حرف ختم کند » ( ثامني ، 1379 : 5 ) .

 

مصراع

« مصراع در لغت يك لنگه در را ، گويند و در اصطلاح شاعران نيمي از يک بيت است جزء اوّل مصراع اوّل را صدر و جزء آخر آن عروض ناميده مي شود چنان که جزء اول مصراع دوم ابتدا و جزء آخرش ضرب خوانده مي شود . اجزاء بين صدر و عروض يا ابتدا و ضرب را حشو يا آگين گويند »( ثامني ، 1379 : 6 ) . « واحد وزن در شعر فارسي مصراع است( در شعر عرب واحد وزن بيت است) ، لذا وزن هر مصراع شعر، نمودار وزن مصراع هاي ديگر است » ( وحيديان كاميار ، 1374 : 5 ) .

 

واج

به كوچك ترين و بسيط ترين بخش هاي آوايي گفتار ، واج گفته مي شود . واج ( به معني صورت ملفوظ ) كوچك ترين اجزاي گفتار است و جايگزين كلمه ي « حرف » شده است .

تحقيقات آوا شناسي وجود بيست و نه واج را در زبان فارسي تأييد مي كند كه عبارتند از :

ء ( ع ) ، ب ، پ ، ت ( ط ) ، ج ، چ ، خ ، د ، ر ، ز ( ذ ، ض ، ظ ) ، ژ ، س ( ث ، ص ) ، ش ، غ ( ق ) ، ف ، ك ، گ ، ل ، م ، ن ، و ( V ) ، ه ( ح ) ، ي (  U ) ، ا  ( واج دوم كلمه ي ما ) ، او ( واج دوم كلمه ي سو ) ، اي ( واج دوم كلمه ي سي ) ،  َ ( فتحه ) ،  ِ ( كسره ) ،  ُ ( ضمّه ) .

واج ها بر دو گونه اند : صامت و مصوّت  . از اين بيست و نه واج زبان فارسي بيست وسه واج نخست صامت و شش واج اخير مصوّت است . از شش مصوّت زبان فارسي ،‌ سه مصوّت « ا ، او ، اي » مصوّت بلند و سه مصوّت « َ  ِ   ُ  »  مصوّت كوتاه هستند ( احمد نژاد و كمالي اصل ،  1385 ، 8 و 9 ) .

.

.

.

جهت دریافت و خرید متن کامل پایان نامه و تحقیق و مقاله مربوطه بر روی گزینه خرید که در بالای صفحه قرار دارد کلیک نمایید و پس از وارد کردن مشخصات خود به درگاه بانک متصل شده که از طریق کلیه کارت هایی عضو شتاب قابل پرداخت می باشید و بلافاصله بعد از پرداخت انلاین به صورت خودکار لینک دانلود مربوطه فعال گردیده که قادر به دانلود فایل کامل ان می باشد

پاسخ دهید